Muốn hiểu xem trẻ có đang trong trạng thái áp lực hoặc căng thẳng kéo dài hay không, có thể chú ý đến 5 chi tiết hàng ngày này. Những biểu hiện này không phải là tiêu chuẩn đánh giá, mà là những tham khảo giúp cha mẹ hiểu sớm hơn về trạng thái nội tâm của trẻ.

1、Xem trạng thái của trẻ khi “chán”: Có những đứa trẻ một khi không có kế hoạch sẽ trở nên bồn chồn, sốt ruột tìm kiếm kích thích từ bên ngoài; cũng có những đứa trẻ có thể tự mình lặng lẽ, quan sát hoặc tìm việc để làm. Nếu trẻ lâu dài không thể tự cô lập, cần liên tục được lấp đầy, có thể cho thấy nội tâm khó thư giãn; còn những đứa trẻ có thể tự vui vẻ trong sự nhàm chán, thường có khả năng tự điều chỉnh tốt hơn.
2、Nghe nội dung trẻ tự nói chuyện một mình: Trẻ thường tự nói chuyện khi chơi đùa hoặc suy nghĩ, đây là hoạt động tâm lý bình thường. Nếu nội dung chủ yếu là phủ nhận bản thân hoặc lo lắng, có thể phản ánh áp lực lớn; nếu nhiều hơn là kể chuyện, giải quyết vấn đề hoặc chơi tưởng tượng, thường cho thấy trạng thái nội tâm khá thoải mái, an toàn.
3、Xem phản ứng của trẻ khi đối mặt với sự thay đổi: Khi kế hoạch bị phá vỡ, đa số trẻ sẽ cảm thấy thất vọng. Sự khác biệt là, có trẻ cảm xúc kéo dài hơn, khó bình tĩnh trở lại; có trẻ dù không vui nhưng có thể chấp nhận dần và tìm kiếm sắp xếp mới. Khả năng thích nghi với thay đổi thường liên quan đến cảm giác an toàn và kinh nghiệm điều chỉnh cảm xúc.
4、Xem cảm nhận của trẻ về trò đùa: Khi trẻ thường hiểu những trò đùa thiện ý là phủ nhận hoặc chế giễu, có thể cho thấy nội tâm khá nhạy cảm hoặc thiếu cảm giác an toàn. Còn những đứa trẻ có thể hiểu trò đùa, thỉnh thoảng tự chế giễu, thường thoải mái hơn trong các mối quan hệ. Nhưng điều kiện tiên quyết là môi trường bản thân phải tôn trọng và thân thiện.
5、Xem cách trẻ nhìn nhận thành công của người khác: Có những đứa trẻ dễ bị áp lực hoặc tự hoài nghi do so sánh; có những đứa trẻ có thể vui mừng cho bạn bè, đồng thời duy trì sự tự khẳng định về bản thân. Nếu trẻ luôn phủ nhận chính mình vì thành tích của người khác, cha mẹ có thể giúp trẻ xây dựng cảm giác giá trị bản thân ổn định hơn.